Mâm ngũ quả ngày Tết là nét đẹp văn hóa lâu đời của người Việt Nam, Tùy vào đặc trưng vùng miền, mâm ngũ quả sẽ được biến tấu với những loại trái cây khác nhau. Nhưng tất cả đều chung một lòng thành kính hướng về tổ tiên. Vậy cách bày mâm ngũ quả vào dịp Tết 2026 như thế nào? Hãy cùng Linh Anh theo dõi ngay dưới bài viết!
1. Mâm ngũ quả ngày Tết là gì?
Mâm ngũ quả thường dùng để chỉ một mâm trái cây bao gồm khoảng năm loại hoa quả khác nhau, được bày biện trang trọng trong dịp Tết cổ truyền. Thông qua cách bày mâm ngũ quả ngày tết giúp gia chủ thể hiện những ước nguyện năm mới ấm no và sung túc.
Nếu như ngày xưa, việc bày biện mâm ngũ quả thiên về yếu tố thành kính, thì ngày nay, mâm ngũ quả còn mang đậm ý nghĩa trang trí, giúp tô điểm cho ngôi nhà thêm phần rạng rỡ trong những ngày đầu xuân năm mới.
2. Ý nghĩa của mâm ngũ trong văn hóa Tết của người Việt
Việc bày trí mâm ngũ quả với 5 loại trái cây là nét đẹp xuất phát từ điển tích trong kinh Vu Lan Bồn với hình ảnh tượng trưng là trái cây 5 màu. Đối với người Việt, con số 5 này đại diện cho ước nguyện về Ngũ phúc lâm môn, mong muốn 5 phước lành cùng đến với gia đình:
- Phú: Giàu có, tài lộc dồi dào.
- Quý: Phẩm chất cao sang, được mọi người kính trọng.
- Thọ: Sống lâu, bách niên giai lão.
- Khang: Sức khỏe dồi dào, thân thể kiện khang.
- Ninh: Cuộc sống bình an, yên ổn.
Trong triết lý Phật giáo, 5 màu sắc trên mâm quả còn tượng trưng cho “Ngũ thiện căn”, bao gồm: tín căn (lòng tin), tấn căn (ý chí kiên trì), niệm căn (sự ghi nhớ), định căn (tâm không loạn) và huệ căn (trí tuệ sáng suốt). Chính vì thế, mỗi loại trái cây được lựa chọn để dâng cúng đều gửi gắm những hy vọng riêng biệt cho năm mới:
- Bưởi, dưa hấu: Với hình dáng căng tròn, mọng nước, hứa hẹn một năm mới đủ đầy và gặp nhiều may mắn.
- Hồng, quýt: Mang sắc đỏ cam rực rỡ, tượng trưng cho sự thành đạt và vạn sự hanh thông.
- Lê: Có vị ngọt thanh, ngụ ý cho mọi công việc đều suôn sẻ, thuận lợi.
- Lựu: Hình ảnh nhiều hạt tượng trưng cho mong muốn con cháu đông đúc, vui vầy.
- Thanh long: Hình ảnh rồng mây gặp hội, cầu mong sự đại cát, đại lợi.
- Sung: Thể hiện ước nguyện sung túc, viên mãn trong cả sức khỏe, công việc lẫn tình cảm.
- Đu đủ: Mang đến sự đầy đủ, thịnh vượng, không lo thiếu thốn.
- Dừa, Xoài: Theo cách phát âm của người miền Nam, hai loại quả này tượng trưng cho lời cầu chúc “vừa xài”, tức là kinh tế gia đình luôn dư dả, chi tiêu thoải mái.
- Trứng gà (Lê-ki-ma): Hình dáng giống đào tiên, thể hiện cho lộc trời ban xuống.
Có thể thấy, mâm ngũ quả chính là nhịp cầu nối giữa lòng thành của con cháu với tổ tiên, đồng thời là biểu tượng cho hy vọng về một cuộc sống vẹn tròn, viên mãn khi bước sang năm mới.
>> Có thể bạn quan tâm: Những điều cấm kỵ trong ngày Tết 2026 nên tránh để cả năm may mắn
3. Cách bày mâm ngũ quả ngày Tết 2026 chuẩn 3 miền
Ở mỗi miền Bắc – Trung – Nam, cách chọn trái cây và bày trí mâm ngũ quả lại có sự khác biệt, gắn liền với quan niệm phong thuỷ và phong tục truyền thống. Cụ thể đối với từng miền là:
3.1. Mâm ngũ quả của miền Bắc
Đối với người miền Bắc, mâm ngũ quả ngày Tết cần phải đẹp mắt và phải hài hòa về ý nghĩa và đúng chuẩn phong tục truyền thống. Một mâm ngũ quả miền Bắc thường có sự kết hợp của nhiều loại trái cây quen thuộc như: chuối xanh, bưởi, phật thủ, sung, hồng, quất, ớt, dứa,… với màu sắc tươi tắn nhưng được sắp xếp cân đối, thể hiện đầy đủ quy luật Ngũ hành:
- Kim – màu trắng
- Mộc – màu xanh lá
- Thủy – màu đen
- Hỏa – màu đỏ
- Thổ – màu vàng
Về cách bày, người miền Bắc thường sắp xếp mâm ngũ quả theo lối truyền thống: nải chuối xanh đặt phía dưới làm nền nâng đỡ các loại quả khác; chính giữa là bưởi hoặc phật thủ; xung quanh là đào, hồng, quýt, táo… Những khoảng trống được xen kẽ thêm quất hoặc ớt đỏ để mâm ngũ quả thêm đầy đặn, trang trọng và đậm không khí Tết cổ truyền.
3.2. Mâm ngũ quả của miền Trung
Miền Trung là dải đất quanh năm chịu nhiều ảnh hưởng của thiên tai, bão lũ và nắng hạn, khiến đất đai kém màu mỡ, cây trái không quá phong phú như các vùng khác. Chính vì vậy, mâm ngũ quả ngày Tết của người miền Trung mang nét mộc mạc, giản dị, không quá cầu kỳ về hình thức.
Quan niệm chung của người miền Trung là “có gì cúng nấy”, quan trọng nhất vẫn là sự thành tâm, kính nhớ tổ tiên và cầu mong một năm mới bình an.
Những loại trái cây thường xuất hiện trong mâm ngũ quả miền Trung khá gần gũi, dễ tìm, phù hợp với điều kiện tự nhiên của vùng đất này, bao gồm:
- Thanh long
- Chuối
- Dưa hấu
- Mãng cầu
- Dứa
- Sung
- Cam
- Quýt
Mỗi loại quả đều mang một ý nghĩa tốt đẹp, tượng trưng cho ước mong đủ đầy, sung túc và may mắn trong năm mới. Mâm ngũ quả của người miền Trung tuy không cầu kỳ, nhưng vẫn toát lên nét đẹp truyền thống, chân chất và đậm đà bản sắc văn hóa, phản ánh đúng tinh thần chịu thương chịu khó và lòng thành kính của con người nơi đây trong dịp Tết đến, xuân về.
3.3. Mâm ngũ quả của miền Nam
Khác với người miền Bắc và Trung, người miền Nam bày mâm ngũ quả ngày Tết dựa trên ước nguyện dân gian quen thuộc “Cầu sung vừa đủ xài”, với mong muốn một năm mới đủ đầy, sung túc và làm ăn thuận lợi. Vì vậy, mâm ngũ quả miền Nam thường gắn liền với 5 loại trái cây mang ý nghĩa tốt lành, bao gồm:
- Mãng cầu
- Sung
- Dừa
- Đu đủ
- Xoài
Cách lựa chọn trái cây của người miền Nam không chỉ dựa vào hình thức mà còn đặc biệt chú trọng đến cách phát âm và ý nghĩa. Một số loại quả thường được kiêng kỵ trên mâm ngũ quả như chuối (mang ý nghĩa “chúi nhủi”, làm ăn không phát triển), lê (lê lết, đổ bể, dễ thất bại), hay cam, quýt (theo quan niệm “quýt làm cam chịu”), vì được cho là không mang lại may mắn trong năm mới.
Cách sắp xếp mâm ngũ quả của miền Nam khá đơn giản. Những loại quả có kích thước lớn và trọng lượng nặng như đu đủ, dừa, xoài sẽ được đặt xuống mâm trước để làm nền, nâng đỡ các loại trái cây khác. Sau đó, mãng cầu và sung được xếp lên trên hoặc xen kẽ xung quanh, tạo nên mâm ngũ quả hài hòa, gọn gàng và thể hiện trọn vẹn mong ước sung túc, đủ đầy cho cả năm mới.
>> Có thể bạn quan tâm: Tổng hợp ca dao tục ngữ ngày Tết hay nhất năm Bính Ngọ 2026
4. Lưu ý khi bày mâm ngũ quả
Khi bày mâm ngũ quả ngày Tết, ngoài việc lựa chọn trái cây theo phong tục từng vùng miền, bạn cũng cần lưu ý một số điểm quan trọng để mâm ngũ quả vừa đẹp mắt, vừa mang ý nghĩa tâm linh và phong thủy tốt lành.
- Chọn trái cây tươi, nguyên vẹn, không dập nát hay héo úa để thể hiện lòng thành kính.
- Không rửa bằng nước trước khi bày, tránh làm quả nhanh hư; chỉ nên lau nhẹ bằng khăn sạch.
- Sắp xếp hài hòa, không cần đúng 5 loại quả nhưng nên cân đối về màu sắc, hình dáng; quả lớn làm nền, quả nhỏ xếp lên trên.
- Thành tâm là yếu tố quan trọng nhất, bởi mâm ngũ quả không chỉ trang trí mà còn gửi gắm ước vọng năm mới an khang, thịnh vượng.
5. Cách chọn các loại quả cho mâm ngũ quả ngày Tết
Để có một mâm ngũ quả ngày Tết đẹp mắt, màu sắc tươi mới và có thể chưng được lâu trong suốt những ngày đầu năm, khâu lựa chọn trái cây đóng vai trò vô cùng quan trọng. Vào dịp Tết, lượng trái cây bày bán trên thị trường rất phong phú, vì vậy người tiêu dùng cần cân nhắc kỹ lưỡng, lựa chọn cẩn thận để đảm bảo mâm ngũ quả vừa đẹp, vừa giữ được ý nghĩa tâm linh trọn vẹn.
Khi chọn các loại quả bày mâm ngũ quả ngày Tết, gia chủ nên lưu ý một số điểm sau:
- Ưu tiên chọn những quả mới chín tới, không quá xanh nhưng cũng không quá chín, để giữ được màu sắc tươi tắn và có thể bày được lâu ngày.
- Chọn quả cầm chắc tay, vỏ căng bóng, không bị dập nát, trầy xước; những quả còn cuống và lá tươi sẽ giúp mâm ngũ quả trông tự nhiên và đẹp hơn.
- Không nên rửa trái cây trước khi bày mâm, vì nước đọng lại có thể khiến quả nhanh héo hoặc dễ bị hỏng. Thay vào đó, chỉ nên dùng khăn sạch lau nhẹ bề mặt quả.
Việc lựa chọn trái cây đúng cách sẽ giúp mâm ngũ quả giữ được vẻ đẹp suốt những ngày Tết, đồng thời thể hiện sự chu đáo, thành tâm của bạn trong việc chuẩn bị không gian thờ cúng tổ tiên, đón một năm mới an khang và nhiều may mắn.
6. Tổng hợp những mẫu mâm ngũ quả đẹp mắt, dễ thực hiện 2026
Mời bạn tham khảo những hình mâm ngũ quả Tết đẹp và ý nghĩa:
Trên đây là cách bày mâm ngũ quả ngày Tết theo vùng miền. Hy vọng bạn lựa chọn cách bày mâm ngũ quả phù hợp để đón Tết 2026 thêm trọn vẹn, ấm no. Thẩm mỹ Quốc tế Linh Anh kính chúc bạn và gia đình năm mới Bính Ngọ an khang – thịnh vượng – vạn sự như ý.
99+ câu chúc tết người lớn năm Bính Ngọ 2026 hay và ý nghĩa
Top 50+ bài thơ chúc tết Bính Ngọ 2026 hay và ý nghĩa
100+ Hình ảnh chúc mừng năm mới 2026 đẹp, độc đáo nhất
Tổng hợp ca dao tục ngữ ngày Tết hay nhất năm Bính Ngọ 2026
Những điều cấm kỵ trong ngày Tết 2026: Ghi nhớ để cả năm may mắn
20+ Hình ảnh mâm ngũ quả ngày Tết 2026 Bính Ngọ ở 3 miền ý nghĩa
Thẩm mỹ Quốc tế Linh Anh hiện đang sở hữu 10 chi nhánh trải dài khắp cả nước và là đơn vị hoạt động nổi bật trong lĩnh vực thẩm mỹ tại Việt Nam với đa dạng các dịch vụ như Phun xăm thẩm mỹ, Điều trị da, Trẻ hóa da, Tắm trắng, Triệt lông,… Đặc biệt, với việc định hình thẩm mỹ chuẩn phong thủy, Linh Anh đã và đang giúp cho hàng triệu khách hàng trở nên xinh đẹp và tự tin hơn.
